Thư pháp của tôi

Phút giây mãi mê cùng con chữ

Hôm 25 tết, Trung Tân Văn Hóa Huyện Châu Thành (An Giang) tổ chức khai mạc tuần lễ văn hóa, với nhiều hoạt động văn nghệ thể thao trong dịp tết Canh Dần. Năm nay mấy vị trong Ban tổ chức muốn làm một cái gì mới mới, nên nghĩ ra tiết mục viết thư pháp tặng mấy vị lãnh đạo trong buổi khai mạc. Vậy là mình được mời làm ông đồ chấp bút theo sự giới thiệu của anh Trịnh Bửu Hoài. Viết trực tiếp tại chổ 20 bức trên chất liệu bố đính lên mành.
Viết thư pháp ở chổ đông người khó mà tỉnh tâm, mình lại chưa quen theo kiểu "diển" như thế, nên lúc đầu cũng có hơi lo. Nhưng khi bắt đầu đặt nét bút đầu tiên, có lẽ do tập trung nên tự dưng không còn gì lo nữa. Ở trên sân khấu người ta múa lân, ca hát mà kỳ thực tôi không hề nghe thấy hay hiểu người ta đang hát gì nữa. Lúc này chỉ có mực và chữ. Đến chừng viết xong, ngẩn len mới hay nãy giờ quanh mình quá ồn ào náo nhiệt.
Mấy bức ảnh do thằng cháu đi theo làm "tiểu đồng" chụp lại bằng điện thoại, xem thử mình trong hình dáng ông đồ nhé

Đây là mấy bức viết xong treo lên tường chờ khô thằng cháu chụp lại.

Hiện tại mình cũng đã chuẩn bị xong cho triển lãm thư pháp khai mạc trong đêm Thơ Nguyên tiêu của Hội Liên Hiệp Văn Học Nghệ Thuật An Giang tại Thư viện tỉnh (TP.Long Xuyên) vào đêm 14 tháng giêng (27/2/2010). Tổng cộng có 30 bức thư pháp , viết trên giấy lụa và bố, đóng khung kiếng. Thành quả của hơn nữa năm. Xuất hiện ở TP.Long Xuyên, nơi hội tụ của những bậc anh hào, một tép riu như tôi cũng khá lo đây.Nhưng có lẽ cũng chỉ là một cuộc chơi thôi mà, có lo quá cũng thế. Ngày mốt (thứ bảy) là khai mạc triển lãm cùng với đêm thơ nguyên Tiêu, nhưng hiện giờ tôi cũng chưa được biết kế hoạch ra sao nữa. Chỉ nghe Chị Thanh My - Tổng biên tập Thất Sơn cho hay sáng thứ bảy Hội Tỉnh lên chở thư pháp.
Bây giờ thì tất cả đã chuẩn bị xong, chỉ là 30 bức trong khung kiếng. Thời gian qua thật sự tôi tập trung nhiều cho tranh đá cuội nên việc đầu tư cho thư pháp cũng hạn chế. Mời các bạn xem thử những bức thư pháp triển lãm nhé.

Tản mạn cuối năm.

Vậy là không còn mấy tiếng đồng hồ nữa là đã đến phút giao thừa, cái thời điểm chuyển giao của một năm củ và một năm mới. Ở trong cái thời khắc này,thông thường ta đều ngồi nhìn lại một năm qua, những việc làm được, chưa làm được, những suy nghĩ về cuộc sống xã hội của một năm qua.
Làm công dân, ai không muốn sống trong một môi trường xã hội lành mạnh, con người được tôn trọng trước pháp luật. Nhìn lại một năm qua, thật sự có nhiều điều làm ta phải ưu tư, phải nghĩ suy.Một trong những ván đề nổi cộm của năm qua, gây ảnh hưởng đến đời sống sức khỏe của cộng đồng là vấn đề thực phẩm kém chất lượng, quá hạn vẫn được các chủ cơ sở kinh doanh tuồn ra thị trường, bất chấp sức khỏe tính mệnh của cộng đồng ( cũng còn may là các vụ việc như thế ở miền Tây còn ít xãy ra). Xử lý là chuyện của cơ quan chức năng rồi, nhưng vấn đề đặt ra là những ứng xử phi đạo đức ngày càng diễn ra nhiều hơn trong xã hội. Chỉ vì lợi nhuận người ta đã bất chấp tất cả, quên đi rằng tính mệnh con người là thứ quý giá nhất. Phải chăng những giá trị đạo đức của ông cha ta đã bị thay thế bằng những lọc lừa, giả trá khi mà kinh tế thị trường cuốn tất cả vào trong cái vòng xoáy của nó.Điều băn khoăn nữa đó là việc thực thi pháp luật trong năm qua khó làm cho chúng ta an tâm. Trong một xã hội, nếu pháp luật không có hiệu lực hoặc bị làm sai lệch đi thì người dân biết lấy cái gì để tự bảo vệ mình. Quy định về việc xử phạt hút thuốc lá nơi công cộng đã có hiệu lực kể từ ngày 01/01/2010, nhưng đến nay mọi sự vẫn không có gì khác hơn, người dân vẫn vô tư hút thuốc lá nơi công cộng cũng chẳng thấy ai xử phạt hay nhắc nhở. Phải chăng cả người làm luật lẫn người chịu tác động của luật cũng đều xem thường pháp luật như nhau. Đã có nhiều báo phân tích điều nầy, điều nọ vì sao quy định ấy vẫn không đi vào cuộc sống. Chủ yếu là những điều như : chưa quy định rỏ người được quyền xử phạt, lực lượng không đủ.... thật ra những điều ấy chỉ là phần kỷ thuật phía sau, điều quan trọng là sự tự giác chấp hành của người dân, khi ấy tinh thần của pháp luật mới được thực thi triệt để, luật pháp mới phát huy hết vai trò của nó trong xã hội. Chẳng lẽ lại rình bắt giống như cái cảnh mấy anh cảnh sát giao thông rình bắn tốc độ ở mấy chổ cua. Sự tự giác tuân thủ pháp luật của người dân đâu phải muốn là có. Chính sự nghiêm minh, rỏ ràng và công bằng của pháp luật là định hướng tốt nhất để người dân tin tưởng vào pháp luật, từ đó tự nguyện chấp hành. Chúng ta luôn kêu gọi " Sống và làm việc theo hiến pháp và pháp luật", nhưng chúng ta đã sống và làm việc như thế chưa. Điều đáng nói ở đây là chính quyền lại dường như không thực thi theo hướng đó. Đầu năm 2009, vụ án Huỳnh Tấn Sỹ được đăng tải khắp các báo chí với nghi án nhận hối lộ cả triệu USD, tưởng chừng như ông ta sẽ bị tội rất nặng. Vậy mà cuối cùng ... có lẽ chúng ta không ai không biết kết quả. Theo quy định thì các khu quy hoạch hiện nay không được "treo" quá 3 năm, nhưng chổ tôi ở đã vượt cái thời gian ấy bao nhiêu năm rồi, gia đình tôi vẫn chưa nhận được sổ đỏ vì ở trong khu quy hoạch. Vụ nổi đình đám nhất là việc Luật sư Cù Huy Hà Vũ phát đơn kiện ông Thủ Tướng Chính Phủ Nguyễn Tấn Dũng vì đã ban hành văn bản ( quyết định về vấn đề khai thác Bauxite ở Tây Nguyên ) sai với quy định của hiến pháp và pháp luật. Điều đáng nói là chánh án Tòa Án Nhân Dân tối cao đã bác đơn kiện với lý do Luật pháp không có quy định về việc xử phạt thế này ! Như vậy, xét về mặt cá nhân thì ông Thủ Tướng đã ở phía mà pháp luật không với tới. Nếu nói chúng ta chưa có quy định hoặc Luật để áp dụng cho trường hợp này, thì tại sao Ủy Ban Pháp Luật của Quốc Hội không thấy rằng thực tế cuộc sống đã có vấn đề như thế, để mà cặp nhật vào Luật. Như vậy, người dân cũng chẳng biết ai đúng ai sai. Tiếp nhận vụ kiện, và bằng lý lẽ, luật pháp chứng minh rằng Thủ Tướng hoàn toàn đúng trong việc ban hành văn bản ấy, đó là hướng tốt nhất để người dân tin tưởng vào sự nghiêm minh và công bằng của luật pháp. Vụ kiện " Hiệu Trưởng mua trinh nữ sinh" được các đài, báo săm soi kĩ lưỡng, tưởng rằng mọi sự sự minh bạch rỏ ràng. Bây giờ mới hay các cơ quan tố tụng đã có rất nhiều sai phạm trong quá trình điều tra khởi tố. Vậy đấy, có lẽ chúng ta cũng có thể hiểu được vì sao những quy định của pháp luật chưa thật sự đi vào cuộc sống.
Là một giáo viên, mỗi năm tôi đều mong ước cho sự đổi thay của ngành Giáo Dục, cũng có những lúc tôi vui mừng vì những tín hiệu chuyển mình vươn tới. Nhưng...chỉ chuyển mình rồi ...ngủ tiếp, ước mong cũng chỉ là ước mong. Năm nay cũng không là ngoại lệ. Những hô hào về việc đổi mới giáo dục, về thực hiện "hai","ba" không cũng chỉ là khẩu hiệu. Năm nay, tưởng đổi mới quản lý, ai dè giáo viên lại phải thêm một số quy định hết sức phản giáo dục ( tự đặt chỉ tiêu theo hướng năm sau cao hơn năm trước). Điểm tin trên báo chí, internet chúng ta thấy tình trạng đạo đức học sinh xuống cấp mà đau lòng. Hãy dạy cách sống làm người trung thực, đạo đức chứ đâu cần dạy môn " phòng chống than nhũng" trong nhà trường !
Vậy đấy, chỉ một vài nét thôi đã không muốn điểm lại năm củ nữa rồi. Bao nhiêu là thứ chưa được, càng nhắc càng ưu tư, càng thấy trăn trở, mất vui năm mới ! (năm mới phải nói điều tốt đẹp mà ! ). Trong thời khắc chuyển giao năm cũ năm mới này, có lẽ ai trong chúng ta cũng hy vọng v ào những điều tốt đẹp trong năm mới. Không có những ước mơ, những hy vọng chúng ta sẽ không còn là con người nữa. Cuộc sống luôn vận động và chân lý cuộc đời luôn đứng về lẽ phải. Chúng ta có quyền hy vọng vào tương lai của mỗi cá nhân mình cũng như tương lai của đất nước này ngày một sáng tươi hơn. Điều quan trọng nhất là đừng thờ ơ với thực tại, đừng tự chấp nhận với những huyễn hoặc, ảo tưởng hay rút mình lại như con ốc đẻ được yên ổn.
Trước thềm năm mới, xin gửi đên những bạn bè, anh em thân hữu gần xa, lời chúc đầu năm trân trọng nhất, mong rằng những điều tốt đẹp sẽ đến với mọi người, mỗi chúng ta tìm được những gì cần tìm.

11g57phut.Canh dần

Đợi

Ta ngồi đợi
Giữa đêm nghe tiếng vọng.
Con Thạch Sùng tắc lưỡi.
Tiếng thở dài từ trong tiềm thức.
Đợi điều gì ở cuối trời xa.

Ta ngồi đợi
Ngồi bên cội mai già rực rỡ.
Đàn én bâng khuâng, thềm xưa lạc mất.
Cánh mai vàng phởn phơ trong gió.
Mùa xuân năm nay không pháo giao thừa

Ta đếm ngày qua.
Thời gian trôi đi trong thinh lặng.
Chiếc lá rơi cũng làm giật thót đời.
Sợ sai lời cha, sợ bao cám dỗ
Trăm con đường,
Đâu chỉ một nẻo đi ?

Ta đã đi chập chửng, ngập ngừng
Thầm lặng, lo âu.
Sợ hãi với bao vây bủa.
Như gã thầy tu sợ rớt vào giới luật,
bởi cuộc đời lắm quỷ nhiều ma.


Cứ ngỡ cuộc đời như giấc mơ
Một giấc mơ có hoa có bướm
Bỗng bướm hoá thành sâu,
bỗng chốc hoa vươn cành gai nhọn
Giấc mơ cuộc đời tan vở mãnh gương soi.

Đợi bao nhiêu lâu rồi, ngồi đợi.
Chiếc lá xanh đã héo úa ước mơ.
Trái tim giờ nước mắt cạn khô,
lửa vẫn cháy...lập loè đom đóm.

Thôi đứng lên,
Tìm những ngày xưa.
Tìm cái thuở ta còn thơ dại nhất.
Tìm lại tiếng ầu ơ của mẹ
Ngân thiết tha câu hát sáng trong.

Thôi đứng lên,
giờ ta lại là ta
một chút dại khờ, một đôi khi lầm lỗi.
Có hề chi đời người vốn thế
Miễn sao ta sống thật với trái tim mình.

Tạp bút ngày chủ nhật

Hôm nay đi lĩnh lương về, ngồi nhìn cái phiếu lương mà lòng buồn rười rượi. Không biết đến bao giờ những ngưòi sống bằng lương như giáo viên chúng tôi mới có thể trang trãi cho các nhu cầu thiết yếu trong cuộc sống bằng chính đồng lương mà mình lĩnh ra. Vật giá thị trường biến động, những nhu cầu xã hội ngày một nâng cao, nhưng đồng lương cứ vẫn thế, vẫn thiếu trước hụt sau, giật đầu này vá đầu kia. Bạn tôi làm giáo viên dạy được ba mươi năm rồi, chỉ có một đứa con học đại học mà bao nhiêu năm nay anh không mua nổi một cái xe trung quốc để đi dạy, còn bà xã anh thì tối ngày ở ngoài chợ với sạp rau. Tôi không biết các nhà hoạch định chính sách tiền lương có thử chỉ sống bằng tiền lương đúng nghĩa như chúng tôi không, chứ kỳ thực có ai đâu trong chúng ta không hiểu tiền lương như thế là chết đói. Lương và phụ cấp của tôi nhận mỗi tháng là hai triệu bốn trăm ngàn, như vậy hàng trăm thứ từ mắm muối, gạo cá, đèn, dầu, điện, nước,tiền trường,tang ma,cưới hỏi,..., kể cả cái dao lam cạo râu cũng chỉ gói gọn trong tám chục ngàn đồng cho một ngày. Chỉ sống thôi đã chưa đủ nói gì đến việc mua sắm. Làm gì có thể để dành tiền với khoảng lương như thế, muốn mua sắm hay trang trãi những khoảng tiền lớn một chút, đành phải đến ngân hàng vay tín chấp, rồi trả góp bằng cách trừ dần hàng tháng vào lương. Còn nếu không dúng kỳ vay thì đành hốt hụi rồi hàng tháng cũng lại trừ hụi chết vào lương. Vậy đấy, mà có tháng nào được lĩnh trọn số tiền lương của mình chứ.Ngoài các khoản trừ cố định : Đảng phí, công đoàn phí, đoàn phí,bảo hiểm xã hội,quỹ thất nghiệp ( cái quỹ này lĩnh lương tháng 11 chúng tôi bị truy thu từ tháng 1-2009,mà không hề được triển khai hay giải thích), thì chúng tôi luôn bị "vận động " trừ các khoản như : quỹ vì người nghèo, quỹ đền ơn đáp nghĩa, mua vé số vì trẻ em nghèo, mua vé hát cũng vì người nghèo, cứu trợ lũ lụt..... Nhưng điều đáng buồn nhất là tất cả các khoản bị trừ ấy chúng tôi chưa bao giờ được thông báo, hỏi ý kiến. Lĩnh bao nhiêu, trừ bao nhiêu thủ quỹ làm phiếu ghi rỏ khi lĩnh lương, không có chuyện khiếu nại. Dĩ nhiên chuyện nhường cơm sẽ áo là đạo lý ngàn đời của người Việt Nam, những thầy cô giáo như chúng tôi hoàn toàn thấu hiểu. Thế nhưng đã gọi là vận động thì cũng phải nói rỏ mục đích, yêu cầu để người được vận động hiểu rỏ,từ đó đóng góp. Còn đằng này, luôn luôn trừ xong rồi mới thông báo .Tiền lương cá nhân chính là công sức , mồ hôi của người lao động. Người lao động có quyền sở hửu tuyệt đối đối với số tiền được xem là lương hàng tháng của mình. Hành xử như thế phải chăng là một sự thiếu tôn trọng với cuộc sống và nhân phẩm của người lao động ( những thầy cô giáo chúng tôi). Trong tháng chỉ cần một cuộc vận động ở mức một trăm ngàn, có nghĩa là mất đi hơn một ngày sống. Tự dưng, người lao động phải chạy vạy, giật gấu vá vai để lấp vào cái khoản thiếu hụt do tự nguyện đóng góp ấy. Điều đáng để suy gẫm ở đây chính là cách ấy đã tước mất đi cái quyền được tự định đoạt tài sản, của cải của cá nhân đã được ghi rành rành trong hiến pháp và pháp luật. Tôi không biết có ai thấy rằng như thế là vi phạm pháp luật, xâm phạm tự do cá nhân hay không mà mọi sự vẫn diễn ra dài dài.
Theo quan điểm của Mac, ở góc độ người lao động, tiền lương phải là nguồn thu nhập chính, là nguồn tái sản xuất sức lao động và đủ để kích thích người lao động trong quá trình làm việc. Do đó họ phải được trả đúng trả đủ với sức lao động bỏ ra. Khi người lao động đã an tâm về cuộc sống sinh hoạt, họ mới có thời gian và tâm huyết cho công việc mà mình đãm nhận. Đồng lương chật vật, bấp bênh như thế, thử hỏi thầy cô giáo sao có thể toàn tâm toàn ý cho trường cho lớp. Tôi không cho rằng đồng lương thấp làm suy giãm chất lượng giáo dục. Nhưng kỳ thực, đồng lương như thế không thể kích thích được sức sáng tạo trong lao động giảng dạy, tạo nên tâm lý làm trả nợ, chưa kể đến những hệ luỵ đáng buồn từ đó. Tuần trước trong cuộc họp chi bộ của nhà trường, tôi đã chứng kiến một sự việc hết sức nhức nhối. Những điều đáng buồn của việc dạy thêm học thêm nghe nhiều rồi, trên báo, đài, internet đầy ra đấy, nhưng bây giờ chúng tôi ngồi đây để nghe một lá đơn trình bày các mâu thuẩn của học sinh với cô giáo dạy môn vật lý. Lá đơn khá dài trình bày chi tiết và kết luận cuối cùng là các em đề nghị đổi cô giáo bằng thầy đã dạy các em năm trước và cũng là giáo viên dạy thêm của các em. Nghe đọc xong lá đơn cả chi bộ nhà trưòng hầu như không ai phát biểu được điều gì. Đau đớn thật sự cho hoạt động giáo dục. Ở đây tôi không đi sâu vào chi tiết để phân tích xem ai đúng ai sai, tôi chỉ muốn nói đó có phải chăng chính là hệ quả của cái cung cách quản lý giáo dục và chế độ tiền lương hiện hành của chúng ta. Đồng lương như thế thử hỏi làm sao không tranh thủ kiếm thêm để mà sống, để mà lại đến lớp. Có thể dạy thêm được thì dạy thêm, không dạy thêm được thì phải ra ngoài tranh thủ kiếm việc thêm. Nếu đồng lương đãm bảo cuộc sống, nếu như chúng ta có một hoạt động dạy học - kiểm tra hợp lý, thì giáo viên đâu cần phải mệt mõi và mang tiếng về việc dạy thêm, và học trò cũng đâu cần tất bật ngược xuôi học thêm bù đầu bù cổ. Và như thế đồng nghiệp của tôi, học trò của tôi đâu phải rơi vào một bi kịch đau lòng đến vậy. Lâu nay khi nói về chất lượng giáo dục thì thầy cô giáo luôn là đối tượng hứng chịu nhiều búa rìu dư luận nhất. Thì cũng phải thôi, giáo viên chính là lực lượng then chốt trong hoạt động dạy học, không đổ cho giáo viên, thì ai vô đây chịu nữa chứ. Nhưng kỳ thực, phải ràng buộc với bao nhiêu thứ thủ tục quản lý, bao nhiêu quy định, có cái tưởng chừng hết sức vô lý, phản giáo dục đã biến người giáo viên trở nên thụ động. Chỉ riêng việc xem sách giáo khoa là pháp lệnh đã giết chết đi sự sáng tạo với vai trò cá nhân, biến người giáo viên trở nên một thứ phát ngôn viên cho những gì đã được đinh sẳn. Lúc Ông Nguyễn Thiện Nhân nhận chức Bộ Trưởng Bộ Giáo Dục và Đào Tạo, với những phát biểu hết sức tâm huyết của ông, giáo viên chúng tôi thật sự vui mừng hy vọng về một sự đổi mới của giáo dục nước nhà. Nhưng rồi có lẽ Ông quá bận rộn với công việc của chính phủ nên mọi việc vẫn chưa thấy tiến triển. Năm học 2008-2009, thực hiện" hai không" theo chỉ thị của Bộ Giáo Dục và Đào Tạo, Phòng Giáo Dục huyện tôi xoá bỏ việc áp đặt chỉ tiêu giảng dạy cho giáo viên, nhưng lại chỉ đạo mỗi giáo viên tự đăng ký chỉ tiêu cho mình căn cứ vào chất lượng cuối năm của năm học trước, đặc biệt phải phấn đấu theo hướng năm sau cao hơn năm trước. Ở mỗi kỳ kiểm tra, nếu chất lượng các bài kiểm tra không đạt với chỉ tiêu, giáo viên phải cho làm bài kiểm tra lại . Ai cũng biết là ở mỗi một độ tuổi các em phát triển sinh lý khác nhau, chịu sự tác động tâm lý khác nhau, nên việc đòi hỏi tạo một cái khuôn "năm sau cao hơn năm trước" là không thể thực hiện được. Cũng em học sinh ấy ở lớp sáu,lớp bảy rất ngoan hiền,học lực luôn tiên tiến. Nhưng có ai đảm bảo khi vào lớp tám với những tác động xã hội phức tạp hiện nay, em vẫn tiếp tục giữ vững và nâng cao thành tích học tập của mình. Việc đặt chỉ tiêu như thế thật sự gây khó khăn cho người giáo viên và dù muốn dù không họ cũng phải bám vào chỉ tiêu để nhằm giữ thành tích cuối năm. Để đảm bảo được chỉ tiêu ấy, giáo viên chỉ cần nhẹ tay một chút khi ra đề kiểm tra, nếu chưa đạt thì lại hạ đề tiếp tục, hoặc đơn giản hơn là chỉ cần cộng thêm điểm cho học sinh, mà cái cách này tôi chắc sẽ được thực thi nhiều nhất. Tôi không biết chủ trương này đến từ đâu, Sở , Bộ hay chỉ là của Phòng Giáo Dục. Nếu từ Bộ thì rỏ ràng chỉ tiêu vẫn được duy trì dù rằng ta đã nói không. Còn nếu đó là chủ trương riêng của địa phương thì quả thật mạnh ai muốn làm gì làm rồi. .
Thủ tướng Phan Văn Khải có lần phát biểu rằng tiền lương của chúng ta chỉ đủ để nuôi người lao động 10 – 15 ngày, đúng là vậy, mà như thế có nghĩa là, tiền lương của chúng ta không hoàn toàn đúng nghĩa tiền lương ...... K.Marx định nghĩa tiền lương là giá trị hay giá cả của sức lao động, nhưng biểu hiện ra bên ngoài như là giá cả của lao động.(TS. Đinh Sơn Hùng - Bàn về tiền lương -Viện nghiên cứu phát triển TP.HCM). Như vậy cái giá của giá trị sức lao động mà những người sống bằng lương hiện nay xem ra quá thấp. Cũng sống đấy, nhưng xem ra 10 - 15 ngày còn lại là sống thoi thóp. Làm sao đòi hỏi một nền giáo dục thăng hoa khi mà lực lượng lao động chính của nó là các thầy cô giáo chỉ nhận được đồng lương đủ sống cầm chừng. Đứa em cùng trường tôi dạy được hai mươi năm rồi, Lương và phụ cấp là ba triệu rưởi mỗi tháng ( dĩ nhiên là chưa trừ các khoản ), như vậy lương một năm là bốn mươi hai triệu. Đúng bằng con số lẻ ( 942 triệu đồng) trong tổng lương một năm của ông Thứ trưởng kiêm Tổng giám đốc SCIC. Úi chà, giá trị sức lao động của giáo viên nói riêng và của cán bộ công nhân viên hưởng lương nhà nước chỉ có ngần ấy thôi, thế mà giá trị sức lao động của ông thứ trưởng lại đến ngần này. Bốn mươi hai trên chín trăm bốn mươi hai. Có lẽ ông ấy có được một sức cống hiến ghê gớm nên giá trị sức lao động cao hơn hai chục lần so với những giáo viên, công nhân viên chức cũng ngày ngày hì hục hết sức lao động của mình. Dĩ nhiên câu hỏi này không dễ gì mà một giáo viên như tôi có thể hiểu được.
Đãi ngộ là thế, ràng buộc là thế, nhưng trách nhiệm lại quá lớn trên đôi vai người giáo viên. Trong đạo lý của nghười Việt nam, người thầy luôn phải là một chuẩn mực đạo đức một tấm gương sáng cho học sinh noi theo. Trước đây tôi công tác ở nghành văn hoá, hôm nào gặp bạn bè lỡ quá chén, vung tay múa chân cùng cũng chẳng có ai để ý. Giờ làm thầy giáo mọi thứ đều luôn phải chừng mực, luôn phải kiểm soát các ứng xử của mình trong cuộc sống. Có những chuyện người khác làm không ai nói gì, nhưng chỉ cần thầy cô giáo mó vào là lập tức lại vang lên điệp khúc : Thầy cô giáo mà vậy đó hả ? Nhưng rỏ ràng là thầy cô giáo cũng phải sống chứ, nếu đồng lương đãm bảo cuộc sống, thì người lao động sẽ an tâm làm việc và giãm được những tác động không đáng có ảnh hương hoạt động nghề nghiệp của họ. Đối với Giáo viên hiện nay đâu chỉ có việc đồng lương thấp ảnh hưởng đến cuộc sống, tạo nên những áp lực đối với giảng dạy. Từ việc quản lý rườm rà, nhiều quy định, đến những sự tác động của xã hội, của phụ huynh và của cả học sinh cũng làm cuộc sống của người giáo viên càng thêm phức tạp. Mấy năm gần đây đọc báo thấy nhiều vụ việc học sinh vô lễ, hành hung giáo viên nhan nhản ra đó, thấy mà buồn. Tôn sư trọng đạo, cái đạo lý ấy đã giờ có còn phù hợp với một xã hội phát triển hay không. Trò không trọng thầy, xem thường những cố gắng của thầy cô giáo, không ý thức được chính những điều học được trong nhà trường là hành trang trong cuộc sống . Có bậc trí giả nào mà không đi qua ngưỡng cửa trường học, những cống hiến của cá nhân trong xã hội ai nói không có công lao của các thầy cô giáo. Những lỗi lầm của học sinh thì do các em trẻ người non dạ. Còn với thầy cô, sao chúng ta không vị tha, không thấu hiểu. Với những áp lực cuộc sống như thế, làm sao đảm bảo rằng mình có thể được bình tỉnh và kiểm soát tất cả những hành vi, ứng xử của mình trong mọi tình huống. Hôm qua, sau buổi coi thi môn vật lý, T một giáo viên trẻ dạy cùng trường rủ tôi đi uống cà phê. Trưa nay mặt hắn buồn rười rượi. Hắn bảo lúc thu bài, do không kềm chế được nên đã tát tai một đứa học trò. -Em biết mình nóng quá, nhưng lúc ấy em không dằn được, cả hai môn thi em gác cùng phòng, thằng bé cứ liên tục quay ngang dọc hỏi bài, em nhắc nhở nó lại tỏ thái độ trịch thượng và rất vô lễ. Thầy biết không khi em tát tai nó, nó đã chỉ vào mặt mà nói tôi sẽ đi thưa ông. Em chẳng sợ điều gì, cuối cùng thì nghỉ dạy, em chỉ buồn, có quá nhiều thứ để buồn. Tôi không biết phải nói gì, thì có quá nhiều thứ để buồn mà. Đúng sai ta chưa bàn, nhưng rỏ ràng không một giáo viên nào mong muốn những vấn đề như thế xãy ra với mình. Nói không sợ gì, nhưng tôi biết em cũng đang rất ưư tư vì chuỵện này. Thầy Phạm Được ở Đà Nẳng, chỉ dùng thước đánh nhẹ hai cái vào tay một học sinh nữ, vậy mà Thầy và cả Hiệu trưởng phải mất đến hai lần trò chuyện , hay nói một cách trần trụi hơn là thương lượng, xin lỗi. Làm Thầy bây giờ buồn đến thế sao ? Mấy hôm nay báo chí và các trang mạng đưa tin về việc Sở Giáo Dục và Đào Tạo TP.HCM chuẩn y nghị quyết buộc thôi việc đối với Thầy giáo Võ Hải Bình, giáo viên môn toán Trường THPT Lê Quý Đôn, quận 3 TP, Hồ Chí Minh. Ở trong trường tôi ( mà có lẽ các trường khác cũng vậy thôi) giáo viên cũng bàn tán xôn xao. Người đồng tình, người phản đối, nhưng tâm lý chung là ngao ngán . Những sự việc tương tự như thế bao giờ cũng có thể xãy ra ở trong bất cứ một nền giáo dục nào, có cần phải rầm rộ dư luận xã hội, báo chí thế không. Cái cách ứng xử với người Thầy thế này có bất công lắm không. Những năm tháng nhọc nhằn bám trường bám lớp bổng chốc chẳng được ai nhớ đến khi ta phạm phải một sai lầm. Một người Thầy đã hai mươi lăm năm gắn bó với trường lớp, bao nhiêu lớp học sinh đã từ giờ toán của Thầy mà bước vào đời. Cái đóng góp cho xã hội ấy đâu thể không được được ghi nhận gì cả. Cái quyết định ấy có nghiệt ngã lắm không ? chỉ một lỗi đó mà người thầy phải mất đi cái quyền được giảng dạy của mình sau hai mươi lăm năm mòn tay với phấn trắng.. Chẳng lẻ làm giáo viên nguy cơ mất việc cao như vậy sao ? Tôi không hiểu những đồng nghiệp của tôi trong hội đồng sư phạm Trường Lê Quý Đôn, nghĩ gì khi giơ tay biểu quyết cho thầy Bình thôi việc. Hơn ai hết, họ là người thấu hiểu những nỗi nhọc nhằn mà thầy cô giáo phải hứng chịu. Hôm nay biểu quyết cho đồng nghiệp thôi việc, ngày mai ai bỏ phiếu cho ta ! Có lẽ phụ huynh của em học sinh trong vụ việc sẽ rất hả hê vì " công lý đã được thực thi ", nhưng rồi liệu có ray rức không khi mà niềm vui ấy được sinh ra từ nỗi đau của một người Thầy. Thầy Bình có lỗi, nhưng một lỗi ứng xử giao tiếp sư phạm như thế có đủ để kết thúc sự nghiệp của một giáo viên. Còn những người tạo nên những cái lỗi có thể làm trì trệ cả một nền giáo dục, kềm hãm sự phát triển của một cộng đồng.. thì không thấy ai đụng chạm gì đến họ. Chỉ riêng việc chỉ đạo tự đặt chỉ tiêu và bám sát chỉ tiêu theo hướng năm sau cao hơn năm trước, đã đẩy giáo viên, học sinh vào cái thế bắt buộc phải chạy theo chỉ tiêu đó. Nó có phản giáo dục không ? tôi nghĩ nó không chỉ là một lỗi lầm mà hơn thế nữa, nó còn là một tội ác. Nhưng than ôi, đâu có ai đặt mặt chỉ tên bao giờ. Nhưng chỉ cần một vụ việc tương tự như việc Thầy Bình, qua báo chí lập tức trở thành thời sự nóng hổi.
Thế đấy, làm thầy khó quá. Mà không làm thầy thì anh làm gì ? một đứa em đã nói với tôi như thế, mà như thế thật. Đã đi theo con đường này rồi, dù biết rằng cuộc sống khó khăn, dù biết rằng phải chấp nhận với bao nhiêu ràng buộc, nhưng nó vốn là cái nghiệp của những con người chọn phấn trắng bảng đen, đâu thể quay lưng lại với cái tâm huyết của mình. Chỉ mong được tạo mọi cơ chế để phát huy hết khả năng của từng cá nhân, chỉ mong các em học sinh, các bậc phụ huynh hãy nhìn lại những gì mà các thầy cô giáo đã mang lại cho con em mình, chỉ mong xã hội thấu hiểu và cảm thông với những tác động mà thầy cô giáo phải gánh chịu. Chao ôi con đường đi truyền bá kiến thức sao mà lắm chông gai !
PVHN.

Vĩnh biệt hoạ sỹ tranh tràm Quốc Mỹ

Hoạ sỹ Quốc Mỹ
(1935-2009)

Hôm qua, ngày 15/12/2009, Hoạ sỹ tranh tràm Quốc Mỹ đã từ giã cuộc đời sau một thời gian nằm bệnh, hưởng dương bảy mươi lăm (âm lịch) tuổi đời.
Cuộc đời quả thật phù du.Tôi còn nhớ buổi khai mạc triển lãm tranh tràm của ông ở chợ thị trấn Cái Dầu, do Hội văn học nghệ thuật Châu phú tổ chức năm 2002. Hôm ấy ông rất tươi tỉnh, mặc dù vẫn thân hình gày gò, bộ râu loà loà với mái tóc búi củ tỏi nhưng tinh thần ông rất sảng khoái. Tôi biết ông vui. Triển lãm nhỏ như cái lổ mũi - ông nói khiêm tốn, nhưng ông lại rất thích vì đây là triển lãm đầu tiên của ông tại ngay chính thị trấn ông đang sống. Khi phòng triển lãm chỉ còn lại tôi với ông ông còn cho tôi biết về dự định đi Mỹ của ông. Vậy mà giờ đây ông đã ra đi vào cỏi vĩnh hằng dù vẫn chưa thực hiện được mong muốn ấy. Có sinh thì ắt có tử, nó là cái quy luật mà mỗi chúng ta đều phải chấp nhận. Có thể ông vẫn chưa thực hiện hết những ước mơ trong đời của mình, nhưng ông đã làm thật trọn vẹn cái phần việc của mình trong cuộc sống.

Tác phẫm Xẽ núi làm đường

Hoạ sỹ Quốc Mỹ tên thật là Trần Kim Sanh, sinh năm 1935 tại Châu Phú - An Giang. Ông hiện diện giữa đời thường với một hình ảnh khá độc đáo. So với tôi, Ông thuộc lớp trưởng bối, nhưng ông không đồng ý khi tôi gọi bằng chú. Ông cười lộ hàm răng sún mất mấy cái - để cho qua còn yêu đời chút chứ em. Hồi còn học cấp 3, tôi rất hâm mộ hình ảnh một ông lão gầy còm, râu phất phơ dưới cái mũi khoằm, đầu tóc để dài chỉ cột lại bằng một sợi dây thun, và đặc biệt là khuôn mặt lúc nào cũng đăm chiêu, cũng xa xôi. Đầu thập niên 90 khi phục viên về địa phương tôi trở lại công tác ở Trung tâm Văn hoá huyện. Đồng lương nhân viên thật chật vật với một vợ và hai đứa con mới sinh đôi, nên ngoài thời gian ở cơ quan, tôi còn chạy xe honda kéo thùng chở khách tuyến Cái Dầu - Kinh Đào để lo cho đời sống. Bến rước khách lại ở ngay trước cửa nhà ông, nên mỗi khi đem xe xuống đón khách, tôi đều vào nơi ông làm tranh để nhìn ông hì hục với đống vỏ tràm. Ông sống rất giản dị, không chú ý đến hình dáng bên ngoài, tôi nói đùa ông chỉ đẹp trai hơn Bùi Giáng một tí,ông cười. Trong gian phòng nhỏ nằm cặp Quốc lộ 91 của ông bề bộn nào là vỏ tràm, keo hồ, một cái ghế xếp cũ kỹ, vài bức tranh tràm dang dở . Có hôm ông không làm, pha một bình trà rồi ngồi trò chuyện. Tôi là một người thích tìm hiểu, cái gì cũng muốn biết, nên hỏi nhiều cũng thấy ngại.Nhưng ông trả lời tất cả những điều tôi muốn biết và nói ông thích cái cách mà tôi hỏi. Ông say sưa nói về cái chất liệu vỏ tràm, nói về cách chọn màu,cách cắt ghép các mãnh, cách lên phác thảo của một bức tranh tràm....những lúc ấy ông như chìm vào trong cái thế giới của những màu sắc, của những mãng tối mãng sáng. Kỳ thực trong tôi khi ấy, ông chính là một nghệ sỹ đích thực dành trọn tình yêu của mình cho nghệ thuật.
Ông bắt đầu đến với tranh tràm khi được 35 tuổi. Ban đầu ông được mời trang trí cho các điểm đại lễ 18 tháng 5 của đạo PGHH ở địa phương. "Lấy hai mảnh vỏ tràm lớn để hai bên làm bờ đất, khoảng giữa dùng mảnh tràm mỏng làm cầu, dùng cành khô làm cây vịn, có cụ già ngồi câu cá, trên điểm vài tảng mây trôi coi như xong một bức… trình làng, vài ba hôm nó khô thì bỏ." ông nói về những ngày đầu làm tranh tràm của mình là thế. Kể từ những năm tháng ấy cho đến khi qua đời, ông đã miệt mài, đeo đuổi chất liệu vỏ tràm và đã có những thành công nhất định.

Tác phẫm Áo dài

Tranh tràm của Ông tập trung vào các chủ đề chính: ngư tiều, canh mục, bát tiên… nhưng để có sự kết hợp hài hòa giữa các mảnh vỏ tràm trắng, nâu, vàng, tím, đen thì còn đòi hỏi ở óc sáng tạo, bàn tay tinh tế tỉ mỉ, nhẹ nhàng mới có những tác phẩm mang tính nghệ thuật cao. Do chất liệu đơn thuần là vỏ tràm nên khi thành hình, bức tranh toát lên một sức sống mãnh liệt, dễ gây xúc cảm cho người xem. Năm 1982 tại hội hoa xuân Vĩnh Long, tác phẩm: Bác cùng chúng cháu hành quân và Chân dung Bác Hồ được Cty du lịch Cửu Long mua, sau đó bức tranh được tặng lại cho đoàn thông tấn Liên Xô. Năm 2002, tác phẩm: Trường Sơn vẫy gọi đạt giải nhì cuộc thi tranh nghệ thuật An Giang. Năm 2003, tác phẩm: Phố cũ Cái Dầu đạt giải nhì nhân kỷ niệm 115 năm ngày sinh Bác Tôn. Nhiều tranh tràm của tác giả được trưng bày tại nhà lưu niệm Bác Tôn và bảo tàng Tôn Đức Thắng tại Tp.HCM. Đã có 5 bức “Chân dung Bác Hồ” được nhiều huyện trong tỉnh An Giang mua. Trước đây, Việt kiều về nước cũng mua 5 bức, giá mỗi bức 100USD. Hoạ sỹ Quốc Mỹ cũng được Hội Văn học Nghệ thuật Trung ương trao Huy chương 20 năm vì Văn học nghệ thuật.
Sáng nay tôi mới được tin ông mất, lại phải đi gác thi học kỳ. Buổi chiều tôi chạy xuống nhà ông, đám ma đã kết thúc rồi. Người ta đã đưa ông về nơi an nghĩ cuối cùng vào buổi trưa. Vậy là tôi đã không đưa ông đến nơi ông sẽ gửi lại thân xác trần gian. Có lẽ ông không trách tôi. Điều quan trọng là tôi sẽ mãi nhớ về ông, một nghệ sỹ thầm lặng mang cái đẹp đến cho cuộc đời. Ông đã đến rồi đi, thật nhẹ nhàng thanh thản. Ông đã tham gia cuộc chơi với tất cả tình yêu thương cuộc sống. Có lẽ ông cũng không cần ai nhớ ai quên, nhưng cái mà ông để lại, mặc dù không lớn lao lắm, nhưng nó nói cho chúng ta biết rằng ông đã sống trong cuộc đời với tất cả trái tim của một con người. Ở một cỏi vĩnh hằng nào đó, có lẽ ông sẽ lại vào một cuộc chơi mới đầy màu sắc lung linh.

Thực hiện chân dung chủ tịch Hồ Chí minh.

Đổi bút hiệu

Cùng bạn bè thân hữu kính mến !

Thật ra lâu nay tôi cũng không có ý định có một bút danh hay bút hiệu gì cho mình. Viết cũng chẳng qua là ghi lại những nghĩ suy của mình đối với cuộc sống, nên từ trước đến giờ, viết được gì thì cứ ghi tên họ thật của mình là nguyễn hoàng nam. Khổ nổi Nguyễn Hoàng Nam cũng là tên của một nghệ sĩ nhiếp ảnh rất thành công của An Giang ta. Hôm rồi anh Nguyễn Hoàng Nam đoạt giải nhiếp ảnh đồng bằng sông cửu long, bạn bè cứ gọi điện thoại tới hỏi, bảo là ngon dzử đa, chơi luôn cả nhiếp ảnh nữa hả ? nghe xong phải đính chính liên hồi.
Ở chung trong tỉnh, lại sinh hoạt chung Hội, có tham gia tạp chí Thất Sơn, lại cùng một tên họ ,vậy thì có vẽ nhiêu khê rồi. Chắc chắn rồi cũng có lúc lại phải " thanh minh thanh nga " tiếp tục. Thôi thì một người ít tên tuổi như tôi, chắc ăn cái sự đổi tên cũng chẳng có gì là ghê gớm. Để mọi việc dễ dàng phân biệt, kể từ đây cáo bạch với bạn bè thân hữu, Tôi - Nguyễn Hoàng Nam, khi ký dưới các bài viết, thơ... sẽ sử dụng bút hiệu là Phan Võ Hoàng Nam. Rất mong bạn bè hiểu cho cái sự đổi tên hiệu như đã trình bày chỉ là để khỏi nhầm lẩn, chú hoàn toàn chẳng dám có ý trở thành cái chi.

Kính bạch.

Viết cho những con trai.

Ta viết cho con,
những đứa con trai.
Tuổi hai mươi thênh thang trăm lối.
Những thằng nhóc xù xì như trái mít.
Mà ước mơ vươn tới trăng sao.

Ta viết cho con,
những trăn trở đêm dài.
Lời yêu thương từ hai mươi năm trước.
Khóc chào đời con ơi thấu nỗi
Chốn nhân gian, nước mắt ướt nụ cười.

Ta viết cho con,
tuổi hai mươi.
Cái tuổi tìm chị Hằng qua bóng nước.
Nước qua cầu đôi dòng xuôi ngược
Rồi ngược xuôi một chuyến đò ngang.

Ta viết cho con,
khi quá nữa đường trần.
Bước hành hương đôi lần chân toé máu.
Lo cho con ngày mưa trơn lối
Ngại đường xa con lắm thác ghềnh.

Thì bước đi con,
nắng ở cuối con đường.
Đêm có mưa, rồi mai ngày lại mới.
Mầm rồi xanh , nụ hôn xanh ước vọng.
Nắng trinh nguyên như tự thuở hồng hoang.

Ngồi hát cùng con,
khi bảo tố trùng khơi.
Đừng nuối tiếc, ngày qua như tiếng thở.
Không với sắc, sắc không là thế.
Trắng bờ lau, bóng nắng qua thềm.

Ta uống cùng con,
chén rượu đầu đời.
Nếm men cay, nếm bao ảo mộng,
Say đi nhé, mai rồi tỉnh giấc.
Bước thong dong bắt gặp được mình.

Hôm nay là Sinh nhật của mình. Lẽ ra mình đã quên nếu không có mấy tin nhắn chúc mừng của con gái và vh. Đến trưa mở mail mới thấy chúc mừng của mấy Forum trên mạng. Thôi thì tự thưởng mình một ly caphê zậy. Đúng là đã nữa đường trần, giật mình nhìn lại mới hay hai thằng nhóc giờ đã sắp đôi mươi, cái tuổi của chúng ta vào hồi trên hai mươi năm trước. Đôi khi tôi tự hỏi , bọn nhóc thời nay nghĩ gì ? chịu , thật khó mà đem cái tiếp nhận ở thập niên 7-8 mươi ra mà xét đoán chúng nó . Chỉ có điều tất cả chúng ta đều mong mỏi cho con cái chúng ta những gì tốt đẹp nhất trong cuộc sống, không bước lên những chiếc gai mà cha chúng đã lỡ giẫm phải ngày hôm qua.
Bài thơ này mình viết cũng từ cảm xúc khi đọc bài thơ "Con gái" của Thanh Quang viết tặng cho con gái.